Kedim hapşırıyor

Kedide ara sıra bir hapşırık, insandaki kadar az şey ifade eder. Günlerce süren, özellikle göz ve burun akıntısının eşlik ettiği hapşırma genellikle üst solunum yolu enfeksiyonudur.

Kedi nezlesi

Kedilerde süregelen hapşırmanın çoğu, birlikte kedi nezlesi olarak anılan herpes virüsü ya da kalisivirüsten kaynaklanır. İkisi de kediler arasında kolayca yayılır ve yavru kedilerde, barınak kedilerinde ve çok kedili evlerde çok sıktır.

Tipik belirtiler hapşırma, burundan ve gözlerden sulu ya da koyu akıntı, kızarmış ağrılı gözler, iştahta azalma, hafif ateş ve halsizliktir.

Herpes virüsüyle ilgili önemli nokta şudur: kedi virüsten kurtulmaz. Virüs ömür boyu sinir dokusunda uykuda kalır ve stresli dönemlerde yeniden uyanır: taşınma, yeni bir hayvan, pansiyon, hastalık. Sahipler çoğu zaman “her şey değiştiğinde nezle oluyor” diye tarif eder. Olan tam olarak budur. Ayrıntısı kedilerde herpes virüsü yazısında.

İkisini ayıran şey

İki virüs aynı tabloyu yapar ve kesin ayrım çoğu zaman gerekmez, çünkü tedavi büyük ölçüde aynıdır. Yine de eğilim farkı vardır ve muayenede işe yarar:

Bulgu	Daha çok hangisi
Ağızda ülser, salya	Kalisivirüs
Göz tutulumu, kornea ülseri	Herpes virüsü
Yavruda gezici topallık	Kalisivirüs
Streste tekrarlayan ataklar	Herpes virüsü

Gözü tutan tablo daha aceledir: kornea birkaç günde kalıcı hasar alabilir.

Burada iştahın önemi

Tıkalı burun kedinin mamasını koklamasını engeller ve koku alamayan kedi yemez. Bu yüzden kedi nezlesi sık sık yemeyi bırakmış bir kediye dönüşür ki bu kendi başına bir sorundur.

Yaş mamayı ısıtıp kokusunu açığa çıkarmak işe yarar. Burnu ılık suyla nemlendirilmiş pamukla nazikçe temizlemek de öyle.

Diğer nedenler

Nezle olmayan hapşırma: burna kaçan ot tohumu ya da başka bir yabancı cisim, ki bu genellikle tek taraflı ve ani şiddetli hapşırmaya yol açar; diş kökünün burun boşluğuyla ilişkilendiği diş hastalıkları; mantar enfeksiyonu; burun polipleri; alerji; ve yaşlı kedilerde tümörler.

Tek taraflı, özellikle kanlı akıntı basit nezleden uzaklaştırır ve muayene gerektirir.

Evde ne yapılır

Göz ve burnu temiz tutun. Isıtılmış, kokusu güçlü mama verin. Havayı nemlendirin ya da sıcak duş sonrası kediyle banyoda oturun. Kediyi sıcak tutun, sigara dumanından ve aerosollerden uzak tutun. Mümkünse diğer kedilerden ayırın.

Burnu temizlerken ılık suyla nemlendirilmiş pamuk yeterlidir. Kediye insan burun spreyi, öksürük şurubu ya da ağrı kesici vermeyin.

Çok kedili evde bulaşmayı azaltmak

Kedi nezlesi temasla, hapşırılan damlacıkla ve ortak eşyalarla yayılır. Tamamen engellemek çoğu evde mümkün değildir ama yayılma yavaşlatılabilir:

• Hasta kediyi ayrı bir odada, kendi kabı, kumu ve yatağıyla tutun
• Kediler arasında geçerken elleri yıkayın; virüs elle taşınır
• Kaplarını ayrı yıkayın. Kalisivirüs çevrede dayanıklıdır ve her ev dezenfektanı onu öldürmez
• Yeni gelen kediyi eve katmadan önce birkaç hafta ayrı tutun
• Stresi azaltın: kalabalık, yer değişikliği ve rekabet atakları tetikler

Ne zaman gelmeli

Akıntı koyulaşıp sarı ya da yeşile döndüyse. Kedi yemeyi bıraktıysa. Göz kapalı tutuluyorsa ya da kornea bulanık görünüyorsa; bu kornea ülserini düşündürür ve hızlı tedavi gerektirir. Solunum zorlaştıysa. Hapşırma tek taraflı ya da kanlıysa. Ya da kedi yavru, yaşlı veya zaten hastaysa.

Kliniğimiz gece de hafta sonu da açık; kararsız kaldığınızda gece ve hafta sonu sayfası yardımcı olur.

Aşı kedi nezlesini tümüyle önlemez ama şiddetini azaltır. Karma aşının parçasıdır ve güncel tutulmaya değer; takvimi kedi aşı takvimi yazısında.

Sık sorulanlar

Kedim hapşırıyor ama neşeli ve yiyor. Bekleyebilir miyim

Akıntı berrak, kedi canlı ve yiyorsa birkaç gün izlenebilir. Akıntı koyulaşır, göz kapanır ya da iştah düşerse beklemeyin. İştah burada ölçüdür: koku alamayan kedi yemez ve iki günü aşan açlık ayrı bir sorundur.

Bana bulaşır mı

Hayır. Kedi nezlesine yol açan virüsler insana bulaşmaz. Ama siz elinizle bir kediden ötekine taşıyabilirsiniz.

Bir kez geçirdi, bir daha olur mu

Herpes virüsüyse büyük olasılıkla olur; virüs kedide kalır ve streste uyanır. Kalisivirüste kedi iyileşir ama aylarca virüs saçmayı sürdürebilir.

Aşılıydı, yine de nezle oldu. Aşı işe yaramadı mı

Yaramadı demek değil. Bu aşılar bulaşmayı tamamen engellemez, hastalığın ağırlığını azaltır. Aşılı bir kedide tablo genellikle daha hafif seyreder ve bu, yemeyi bırakmanın asıl tehlike olduğu bir hastalıkta anlamlı bir farktır.

Antibiyotik başlansa daha çabuk geçmez mi

Virüse antibiyotiğin etkisi yoktur. Ancak ikincil bir bakteriyel enfeksiyon geliştiğinde verilir; gereksiz kullanım fayda sağlamaz ve direnç yaratır.