Kedim yemek yemiyor

Yemeyi bırakan kedi nazlanmıyordur. İştah kaybı, bir şeylerin yolunda gitmediğinin en erken ve en güvenilir işaretlerinden biridir ve kedilerde kendi başına ikinci bir sorun da yaratır.

Kedilerde neden köpeklerdekinden aciller

Yemeyi bırakan kedi kendi yağ depolarını kullanmaya başlar. Kedi karaciğeri bunu kötü yönetir: yağ, karaciğer hücrelerinde işlenebileceğinden hızlı birikir ve karaciğer yetmezliğe girer. Buna karaciğer yağlanması denir ve ölümcül olabilir.

En çok risk altındakiler kilolu kedilerdir, çünkü seferber edecek daha çok yağları vardır. Yemeyi bırakan şişman bir kedi, zayıf bir kediden daha tehlikededir; bu, çoğu sahibin varsaydığının tersidir.

Pratik kural: iki günden uzun süren açlık, nedeni ne olursa olsun veteriner hekim müdahalesi gerektirir.

Az yemek de sayılır. Kedi hiç yemeyi bırakmasa bile günlerce normalin belirgin altında yiyorsa aynı süreç yavaşça işler. “Biraz yiyor” bir güvence değildir.

Yediğinden emin misiniz

Bu, düşündüğünüzden zor bir sorudur ve sahipler çoğu zaman bir iki gün geç fark eder.

Evde birden fazla kedi varsa ve mama ortada duruyorsa, kabın boşalması hepsinin yediği anlamına gelmez; çoğu zaman biri ötekinin payını da yer. Aynı şey serbest beslemede de olur: kap azalır, siz yediğini sanırsınız.

Emin olmanın yolu birkaç gün ayrı ayrı ve ölçülü beslemektir. Her kediye kendi kabında, tartılmış ya da göz kararı sabit bir miktar verin ve kalanına bakın. Kilo da işe yarar: mutfak tartısında haftada bir tartmak, kedilerde kayıp fark edilmeden önce görünür hâle getirir.

Ağzına bakmayı atlamayın

İştahsızlığın en sık atlanan nedeni ağız ağrısıdır ve kediler bunu neredeyse hiç belli etmez.

Kedilerde diş eriyikleri sıktır: dişin yüzeyi diş etine yakın yerden erir ve dokunulduğunda çok ağrır. Dışarıdan bakınca diş sağlam görünebilir, hatta ağız kokusu bile olmayabilir.

İşaretler ince: yemeğe gidip geri çekilmek, yalnızca bir taraftan çiğnemek, mamayı ağızdan düşürmek, yaş mamayı tercih etmeye başlamak, salya, kafayı silkelemek. Kedi kuru mamayı bırakıp yaş mama istemeye başladıysa bu bir tercih değişikliği değil, çoğu zaman bir ağrı işaretidir.

Kediler neden yemeyi bırakır

Kendini kötü hissettiren hemen her şey. Sık görülenler:

• Diş hastalıkları ve ağız ağrısı, ki bu çok sık atlanır
• Böbrek hastalığı, özellikle yaşlı kedilerde
• Parazitten pankreas iltihabına kadar bulantıya yol açan her neden
• Üst solunum yolu enfeksiyonu; koku alamayan kedi yemez
• Yabancı cisim ya da tıkanıklık
• Stres: taşınma, yeni bir hayvan, tadilat
• Vücudun herhangi bir yerindeki ağrı

Önce denenebilecekler

Kedi bunun dışında canlıysa ve durum yeni başladıysa:

• Isıtılmış yaş mama verin; ısıtmak kokuyu açığa çıkarır
• Balık gibi kokusu güçlü bir mama deneyin
• Sessiz bir yerde, diğer hayvanlardan ve kum kabından uzakta besleyin
• Mamanın bayat olmadığını ve kabın temiz olduğunu kontrol edin
• İzin veriyorsa ağzına bakın: kızarıklık, kırık diş, salya

Yapılmaması gerekenler

Açlığın galip gelmesini beklemeyin. Size gösterilmeden şırıngayla zorla beslemeyin; korkmuş bir kedi mamayı akciğerine kaçırabilir. İnsan iştah açıcıları ve hiçbir insan ilacı vermeyin.

Ne zaman gelmeli

Kedi iki gündür hiçbir şey yemediyse, birkaç günden uzun süre normalden çok daha az yiyorsa, kilo kaybı, salya, kusma ya da saklanma varsa veya kedi yavru, yaşlı, şeker hastası ya da zaten hastaysa getirin.

Gece ya da hafta sonuysa kliniğimiz açık; kararsız kaldığınızda gece ve hafta sonu sayfası yardımcı olur.

Klinikte ne yapıyoruz

Önce ağzı muayene ederiz, çünkü diş ağrısı çok sık yanıt olur; ardından sistemik nedenleri aramak için kan ve idrar tahlili yaparız. Yaşlı kedide tiroit hormonu ve böbrek değerleri eklenir. Gerekirse ultrason ve röntgen; ayrıntılar dahiliye ve laboratuvar sayfasında.

Bulantı varsa bulantı kesici verilir, çünkü bulantısı geçmeyen kediye “ye” demek işe yaramaz. Ağrı varsa ağrı kesilir. Su kaybı varsa damar yolundan sıvı verilir.

Karaciğer yağlanması gelişmişse tedavinin temeli beslenmedir ve bu çoğu zaman beslenme sondasıyla yapılır. Sahipler bunu bir yenilgi gibi karşılıyor, oysa tersi: sonda kediye günde birkaç kez kolay ve stressiz beslenme sağlar, ağızdan zorla besleme girişimlerinden hem daha güvenli hem daha etkilidir ve iyileşince çıkarılır.

Sık sorulanlar

Mamasını beğenmediği için olabilir mi

Olabilir, ama önce hastalık dışlanır. Kedi eski mamasını da reddediyorsa, saklanıyorsa ya da başka belirtisi varsa bu bir beğeni meselesi değildir. Sağlıklı bir kedi, sevmediği mamayı yemektense birkaç öğün atlar; iki günü geçirmez.

Zorla besleyebilir miyim

Size gösterilmeden yapmayın. Şırıngayla verilen mama, korkmuş ya da bulantılı bir kedide akciğere kaçabilir ve bu zatürreye yol açar. Nasıl yapılacağını gösterebiliriz, ama çoğu durumda önce bulantıyı ve ağrıyı kesmek gerekir.

İştah açıcı ilaç var mı

Var ve yerinde kullanıldığında işe yarar. Ama iştah açıcı tek başına bir tedavi değildir: altta yatan neden bulunmadan verilirse belirtiyi örter. Kendi başınıza insan ilacı vermeyin.

Kilolu kedim birkaç gün yemezse zayıflar, iyi olmaz mı

Hayır, tam tersi. Kilolu kedide açlık karaciğer yağlanması riskini artırır, çünkü seferber edilecek yağ daha çoktur. Kilo verdirmek gerekiyorsa bu planlı ve yavaş yapılır, aç bırakarak değil.