Kedinin ateşi nasıl anlaşılır
Kedilerde normal vücut sıcaklığı, burun testinin neden işe yaramadığı, doğru ölçüm ve ateşin ne zaman müdahale gerektirdiği.
Acil durum mu?
39,5 dereceyi aşan ya da 37 derecenin altına düşen vücut sıcaklığı veteriner hekim müdahalesi gerektirir. Ateşe halsizlik ve iştahsızlık eşlik ediyorsa beklemeyin.
39,5 üzeri ya da 37 altı bir sıcaklık, beklemeden hekim gerektirir.
Kedinin normal vücut sıcaklığı bizimkinden yüksektir: 38,0 ile 39,2 derece arası. 39,5’in üzeri ateştir. 37’nin altı hipotermidir ve o da en az onun kadar ciddidir.
Burun testi işe yaramaz
Burnun sıcak ve kuru olup olmadığına bakmak, kediler hakkında en çok tekrarlanan ve en az güvenilir tavsiyedir. Kedinin burnunun sıcaklığı ve nemi gün içinde odaya, uykuya ve yalanmaya göre değişir. Ateşi olan kedinin burnu serin ve ıslak, sağlıklı kedinin burnu sıcak ve kuru olabilir.
Bilmenin tek yolu ölçmektir.
Doğru ölçüm
Sıcaklık makattan ölçülür. Dijital derece kullanın, ucunu kayganlaştırın, bir iki santim ilerletin ve okuma bitene kadar tutun.
Kediyi havluya sarıp yalnızca arka tarafını açıkta bırakacak ikinci bir kişi işi kolaylaştırır. Hızlı ve sakin çalışın, kedi çok geriliyorsa bırakın. Doğru bir ölçüm ısırılmaya değmez.
Hayvanlar için üretilmiş kulak dereceleri vardır; daha az doğrudur ama makattan ölçüm mümkün değilse hiç yoktan iyidir.
Kediniz izin vermiyorsa gelin. Siz yaralanmaktansa biz ölçeriz.
Ateşi düşündüren belirtiler
Halsizlik ve normalden çok uyuma. İştahsızlık. Saklanma. Kendini yalamayı bırakma ve dağınık tüy. Hızlanmış solunum. Titreme. Sıcak kulaklar ve pençeler. Dokunulmak istememe.
Bunların hiçbiri tek başına özgül değildir; sayının önemi buradan gelir.
Düşük sıcaklık da en az onun kadar ciddidir
37 derecenin altı hipotermidir ve sahipler bunu neredeyse hiç ölçmez, çünkü hasta hayvanda “ateş” beklenir.
Kedilerde düşük sıcaklık şok, ağır kan kaybı, ileri böbrek yetmezliği, zehirlenme ve uzun süren açlıkta görülür. Yavru kediler ise yalnızca soğuk bir ortamda kalarak da hipotermiye girer; çok küçük yavrularda bu tek başına ölümcül olabilir.
Kedi soğuksa, halsizse ve kulakları ile pençeleri serinse ısıtarak bekleme, bu bir acildir. Yolda kediyi kuru bir battaniyeye sarın, doğrudan sıcak su torbası koymayın: bilinci kapalı ya da tepkisiz bir hayvanda bu yanık yapar.
Ateşin nedenleri
Bakteriyel ve viral enfeksiyonlar, ısırık yaralarından gelişen apseler, diş hastalıkları, pankreas iltihabı, bağışıklık kaynaklı hastalıklar ve tümörler.
Apseler ayrıca anılmayı hak eder, çünkü dışarı çıkan kedilerde çok sıktır. Kedi ısırığı hızla kapanır ve enfeksiyon altta gelişir; bu yüzden ateş, fark edilmemiş olabilecek bir kavgadan günler sonra ortaya çıkar.
Yapılmaması gerekenler
Asla insan ateş düşürücüsü vermeyin. Parasetamol kedileri öldürür. İbuprofen ve aspirin mide ülseri ve böbrek yetmezliği yapar. Bu sayfadaki en önemli cümle budur.
Kediyi soğuk suya sokmayın, buz uygulamayın. Suyunu kesmeyin.
Yapabilecekleriniz
Odayı serin ve sessiz tutun. Suyu erişilebilir yerde bulundurun. Isıtılmış, kokusu güçlü mama verin. Kedinin dinlenmesine izin verin.
Ölçümü birkaç saatte bir tekrarlayın ve yazın. Ateşin seyri, tek bir sayıdan daha çok şey söyler: yükselen bir eğri beklemeye gelmez. Kedi iki gündür yemiyorsa ateşin yanına ikinci bir sorun eklenmiş demektir, ayrıntısı kedim yemek yemiyor yazısında.
Ne zaman gelmeli
39,5’in üzeri ya da 37’nin altı bir sıcaklık. Bir günü aşan ateş. Halsizlik, yemeyi reddetme, kusma, zorlanarak nefes alma ya da vücutta ağrılı bir şişlikle birlikte ateş. Ya da yavru veya yaşlı bir kedide herhangi bir ateş.
Kliniğimiz gece de hafta sonu da açık; kararsız kaldığınızda gece ve hafta sonu sayfası bu kararı ayrıntısıyla anlatıyor.
Sık sorulanlar
Derece yoksa ne yapayım
Ateş olup olmadığını eldeki yöntemlerle tahmin etmeye çalışmayın; kulakların sıcaklığı da burun kadar yanıltır. Kedi halsiz, iştahsız ve saklanıyorsa ölçemeseniz de getirin. Biz ölçeriz.
Ateşi kendiliğinden düşer mi
Bazen düşer, ama ateş bir hastalık değil bir belirtidir; düşmesi nedenin geçtiği anlamına gelmez. Özellikle apselerde ateş iner çıkar ve altta enfeksiyon büyümeye devam eder.
Kedim kavga etti, birkaç gün sonra ateşlendi
Klasik tablo budur. Kedi ısırığı yüzeyde hızla kapanır, enfeksiyon altta gelişir ve ateş günler sonra çıkar. Vücudunda ağrılı, sıcak, şiş bir yer arayın; çoğu zaman sırt, kuyruk dibi ya da yüz bölgesindedir. Bu tabloda beklenmez.
Aşıdan sonra ateşlendi, normal mi
Aşıdan sonraki bir iki gün süren hafif halsizlik ve sıcaklıkta küçük bir yükselme olağandır. 39,5’i aşan, bir günü geçen ya da yanında kusma ve şişme olan tablo olağan değildir; ayrıntısı kedi aşı takvimi yazısında.
